Hayatı

Doğumu ve Çocukluğu

Peygamber Efendimiz (asm), 571 yılında Mekke'de Rebîülevvel ayının 12. gecesi dünyaya geldi. Babası Abdullah, doğumundan önce vefat etmişti. Annesi Âmine Hatun, O'nu Halime es-Sa'diye'ye süt anneye verdi. Halime ve ailesi, Peygamberimizin bereketini hemen hissetti: kuru topraklar yeşerdi, süt vermeyen hayvanlar bol süt vermeye başladı. Altı yaşında annesini de kaybetti. Dedesi Abdülmuttalib'in himayesine girdi, o da vefat edince amcası Ebû Tâlib O'nu büyüttü. Çocukluğundan itibaren yalan söylemez, kötü söz kullanmaz, putlara asla tapmaz ve çevresindeki herkesin güvenini kazanırdı.

Gençliği ve Hilfu'l-Fudûl

Gençliğinde amcasıyla Şam'a ticaret kervanlarına katıldı. Rahip Bahîra, Peygamberimizde peygamberlik alametlerini fark etti. "Muhammedü'l-Emîn" (güvenilir Muhammed) lakabını kazandı; herkes emanetlerini O'na teslim ederdi. Hilfu'l-Fudûl antlaşmasına katılarak mazlumlara yardım etmeyi, zulme karşı durmayı ilke edindi. 25 yaşında, 15 yaş büyük olan Hz. Hatice validemizle evlendi. Hz. Hatice, O'nun dürüstlüğünü ve güvenilirliğini yakından tanıyan bir hanımdı.

Peygamberliğin Başlangıcı (Bi'set)

40 yaşına geldiğinde Hira mağarasında tefekkür ve ibadetle meşgul oluyordu. Ramazanın 17. gecesi Cebrail (as) ilk vahyi getirdi: "Oku! Yaratan Rabbinin adıyla oku!" (Alak, 1-5). Bu büyük hadiseden sonra titreyen Peygamberimizi Hz. Hatice sakinleştirdi ve teselli etti. Hz. Hatice ilk iman eden kadın, Hz. Ebû Bekir ilk iman eden erkek, Hz. Ali ilk iman eden çocuk, Zeyd bin Hârise ilk iman eden köle oldu. İlk Müslümanlar gizlice ibadet edip, Dâru'l-Erkam'da toplanarak İslâm'ı öğrendiler.

Mekke Dönemi – Davet ve Zulümler

Vahyin üçüncü yılında davet açıklandı. Kureyş müşrikleri şiddetli tepki gösterdi. Bilal-i Habeşî kızgın kumlara yatırılıp taşla ezildi, Yâsir ailesi işkenceyle şehit edildi. Müşrikler Peygamberimize "şair, kâhin, mecnun" dedi; ancak O sabırla davete devam etti. Habeşistan'a iki hicret gerçekleşti. Kureyş, Müslümanlara üç yıl süren ağır bir boykot uyguladı. Haşimoğulları vadisine sıkıştırılan Müslümanlar açlık ve yoklukla mücadele etti. Bu dönemde Peygamberimiz Taif'e giderek destek aradı; fakat taşlandı, ayakları kanadı, yine de bedduâ etmedi.

İsrâ ve Mi'râc Mucizesi

Hicretten yaklaşık 1,5 yıl önce, bir gece Mescid-i Harâm'dan Mescid-i Aksâ'ya götürüldü (İsrâ). Oradan yedi kat göklere yükseltildi (Mi'râc). Her katta bir peygamberle görüştü. Sidretü'l-Müntehâ'ya ulaştı, Allah'ın huzuruna çıktı. Beş vakit namaz bu gecede farz kılındı. Cennet ve cehennemi müşahede etti. Bu mucize, Peygamberimizin en büyük manevî yükselişi ve İslâm'ın temel ibadetlerinin tesis edildiği gece oldu.

Hicret – Medine'ye Göç

Akabe biatlarından sonra Medine yolu açıldı. Hz. Ebû Bekir'le birlikte Sevr mağarasına sığındılar. Müşrikler mağaranın ağzına kadar geldi; ancak örümcek ağı ve güvercin yuvası onları korudu. "Üzülme, Allah bizimledir" (Tevbe, 40) ayeti bu anda indi. Kubâ'ya ulaştıklarında ilk mescidi inşa ettiler. Medine'de Ensar-Muhacir kardeşliği kurularak İslâm tarihinin en büyük toplumsal dayanışma örneği verildi. Mescid-i Nebevî inşa edildi ve Medine Vesikası ile tarihte ilk yazılı anayasalardan biri oluşturuldu.

Bedir Savaşı (624)

Müslümanların ilk büyük zaferi. 313 kişilik İslâm ordusu, 1000 kişilik Kureyş ordusunu mağlup etti. Allah melekleriyle yardım gönderdi (Enfâl, 9). Bedir'de alınan esirler karşılığında okuma-yazma öğretme uygulaması başlatıldı – İslâm'ın ilme verdiği değerin göstergesidir. Bu zafer Müslümanların moralini yükseltti ve Medine'deki İslâm devletinin itibarını artırdı.

Uhud ve Hendek Savaşları

Uhud'da (625) Müslümanlar başlangıçta üstün geldiyse de, okçuların mevzilerini terk etmesi sonucu ağır kayıplar verildi. Hz. Hamza şehit düştü. Peygamberimizin dişi kırıldı, yüzü yaralandı. Hendek Savaşı'nda (627) Selmân-ı Fârisî'nin önerisiyle hendek kazıldı ve 10.000 kişilik düşman ordusu durduruldu. Allah şiddetli bir rüzgâr göndererek düşmanı dağıttı.

Hudeybiye Antlaşması (628)

Peygamberimiz 1400 sahabeyle umre için Mekke'ye yürüdü. Kureyş kabul etmedi, müzakereler sonucu antlaşma yapıldı. Bazı maddeler Müslümanların aleyhine görünse de, Kur'ân bu antlaşmayı "apaçık fetih" (Feth, 1) olarak niteledi. İki yıllık barış sürecinde İslâm hızla yayıldı; Müslümanların sayısı kat kat arttı.

Mekke'nin Fethi (630)

Kureyş antlaşmayı bozunca, Peygamberimiz 10.000 kişilik orduyla Mekke üzerine yürüdü. Neredeyse kan dökülmeden şehir fethedildi. Kâbe'deki 360 put kırıldı. "Hak geldi, bâtıl zâil oldu" (İsrâ, 81) ayeti okundu. Yıllarca işkence eden düşmanlarına "Gidin, hepiniz serbestsiniz!" dedi. Bu eşsiz af, insanlık tarihinin en büyük merhamet örneklerinden biridir.

Vedâ Haccı ve Vedâ Hutbesi (632)

100.000'den fazla Müslümanla birlikte son haccını yaptı. Arefe günü Arafat'ta tarihi hutbesini okudu: "İnsanlar! Rabbiniz birdir, babanız birdir. Arabın Arap olmayana üstünlüğü yoktur. Üstünlük ancak takvadadır." Kadın hakları, can-mal dokunulmazlığı, faiz yasağı, kardeşlik ve adalet ilkelerini vurguladı. "Bugün sizin dininizi tamamladım" (Mâide, 3) ayeti indi.

Vefatı (8 Haziran 632)

Vedâ Haccı'ndan sonra hastalandı. Son günlerinde "Namaza, namaza dikkat edin! Ellerinizin altındakilere iyi davranın!" diye vasiyet etti. Başını Hz. Aişe'nin kucağına koyarak, "er-Refîku'l-A'lâ (en yüce dosta)" diyerek ruhunu teslim etti. 63 yaşında Medine'de, bugünkü Mescid-i Nebevî'nin içine defnedildi. Vefatı tüm sahabeleri derinden sarstı.